Świetnie Dorota, doskonała robota! – Próba Orkiestry 21 października 2025 roku

Historyczne Brzmienia na Rocznicę Niepodległości

Intensywnie ćwiczymy pieśni i piosenki patriotyczne do naszego koncertu z okazji Narodowego Święta Niepodległości w Konstancinie-Jeziornie.

Zaczęliśmy od pierwszego punktu w naszej "Muzycznej historii Polski" – “Gaude Mater Polonia” (“Raduj się, matko Polsko”). Ten polski średniowieczny hymn ku czci św. Stanisława ze Szczepanowa, skomponowany do słów Wincentego z Kielczy, jest jednym z najstarszych religijnych dzieł liryki polsko-łacińskiej.

Kontynuowaliśmy ćwicząc dostojny hymn „Niech Cię nasze uczczą usta!” (na melodię z Wesela Figara W. A. Mozarta). Tu sprawa jest dla nas prostsza, bo  wykonywaliśmy go razem z Panem Mariuszem (bas) podczas naszego Jubileuszu.

Następnie przyszła kolej na “Witaj Majowa Jutrzenko”, znaną też jako “Mazurek 3 Maja”. Tekst to słowa wiersza Rajnolda Suchodolskiego, a muzyka ma stylizację mazurka. Jej autorstwo jest przedmiotem sporu. Niekiedy przypisywana jest Fryderykowi Chopinowi, choć historycy sugerują Juliana Sabińskiego, który zaczerpnął ją z pieśni “Nienawidzę was, próżniaki” Stanisława Doliwy Starzyńskiego.

Dalej próbowaliśmy “Marsz Kosynierów” z czasów insurekcji kościuszkowskiej. Ta pieśń bojowa stanowiła inspirację dla późniejszych kompozycji, w tym "Marsza Lotników" z 1930 roku, którego temat melodyczny był podstawą do stworzenia "Marsza Żoliborza" podczas Powstania Warszawskiego. Oryginał patriotyczny ma związek z walkami kosynierów uzbrojonych w kosy w czasie insurekcji w 1794 roku.

Chopin i Wierszowana Pochwała

Muszę podkreślić, że w programie koncertu mamy aż dwa dzieła Fryderyka Chopina. Jeden z nich opisałem już wcześniej. Dziś czas na kolejną kompozycję – pieśń “Hulankę” op. 74 nr 4. W tym numerze, skomponowanym do tekstu Stefana Witwickiego, nasz wirtuoz fortepianu nawiązał do tradycji pieśni biesiadnych, utrzymując całość w rytmie zamaszystego mazura.

Podczas prób tego właśnie fragmentu, nasz Maestro wpadł w prawdziwy zachwyt nad grą koleżanki klarnecistki. Swój entuzjazm wyraził wierszem: “Super Dorota! Doskonała robota!” Rymy zrodziły się ponoć nieświadomie, ale z pewnością pod silnym muzycznym wrażeniem wykonania partii klarnetu w stroju B. Moje wielkie gratulacje, Doroto! Nie każdy otrzymuje wierszowaną pochwałę od Kapelmistrza!

Muszę w tym miejscu zatrzeć powstałe wrażenie, że Adam nie chwali lub robi to rzadko. To nieprawda, chwali, jak jest za co! 🤪

Aktualności z Sekcji Instrumentów Drewnianych: Nowi Członkowie Rodziny

Jak już mowa o tych dętych drewnianych, muszę donieść, że nasza Orkiestra wzbogaciła się o nowe instrumenty! Co dokładnie zakupiono? Oczywiście klarnety, ale w nietypowych rejestrach.

Klarnety pełnią w orkiestrze dętej kluczową rolę melodyczną i harmoniczną, wprowadzając lekkość, elegancję i bogactwo dźwięku. Ich wszechstronność i szeroka skala są kluczowe do prowadzenia głównych linii melodycznych oraz tworzenia warstw harmonicznych.

Dzięki swojemu ciepłu w niskich rejestrach, bogatemu środkowi i przenikliwym wysokim tonom, dają sekcji dętej dużą elastyczność wykonawczą.

🎶 Basowy Fundament: Klarnet Basowy

Klarnet basowy, to ważny, większy członek rodziny, grający o oktawę niżej niż klarnet B. Jest wyraźnie dłuższy i ma charakterystyczną zakrzywioną do góry “fajkę” oraz czarę głosową.

Jego dźwięk jest głęboki, ciemny, ciepły i aksamitny, zwłaszcza w najniższym rejestrze (chalumeau). Zapewnia głębię i harmonię, często podwajając partie fagotu lub puzonów, nadając im specyficzną, ciemną fakturę.

Stało się to możliwe dzięki wsparciu finansowemu Sejmiku Województwa Mazowieckiego w ramach programu „Mazowsze dla orkiestr” oraz wkładowi własnemu Stowarzyszenia “Pruszkowianka”. ❤️🙌

W ramach tegorocznych inwestycji, z pozyskanych funduszy nabyto również:

🌟 Najmniejszy Głos: Klarnet Piccolo (Es)

Jest to najmniejszy członek ferajny – klarnet piccolo w stroju Es. Jest znacznie krótszy niż standardowy klarnet B (mierzy zwykle około 49 centymetrów).

Charakteryzuje się jasnym, przenikliwym i wysokim rejestrem, a jego barwa jest zupełnie inna niż standardowego klarnetu. W orkiestrze dętej jego głos jest doskonale słyszalny i używany do wprowadzania jaskrawych, lirycznych, ale zawsze bardzo wysokich akcentów.

🥉 Głos Altowy: Klarnet Altowy

Ten instrument jest średnim członkiem rodziny, plasującym się wielkością i rejestrem pomiędzy klarnetem B, a basowym. Podobnie jak jego basowy kuzyn, ma charakterystyczny, zakrzywiony kształt.

Klarnet altowy pozostał bardziej specjalistycznym modelem, wykorzystywanym głównie do wypełniania luk harmonicznych w dużej sekcji dętej drewnianej. Jest kluczowy w orkiestrach dętych, gdzie jako głos altowy uzupełnia partie saksofonu altowego i fagotu.

🎵 Ostatni, ale Równie Ważny: Fagot

Fagot (wł. fagotto) to instrument dęty drewniany, który dołączył do naszej sekcji. Jest on kluczowy w rejestrach basowych i tenorowych. Choć ma podwójny stroik, który odróżnia go od klarnetów, doskonale uzupełnia całą sekcję dętą drewnianą.

Jego głębokie, bogate i aksamitne brzmienie tworzy solidny fundament harmoniczny, często podtrzymując najniższe dźwięki. Fagoty są również mistrzami charakteru – potrafią być zarówno melancholijne, jak i humorystyczne (stąd jego nazwa "wiązka drewna" jest tak urocza!).

Jego imponujący kanał o długości ponad 2,4 m jest złożony w charakterystyczny, rozpoznawalny kształt z sześciu części – od podwójnego stroika, przez metalowy es, po stopę i czarę głosową.

W orkiestrze dętej fagot zapewnia potężną głębię i kolor, działając jak basowy łącznik pomiędzy klarnetami basowymi, puzonami i saksofonami.

 

Oczywiście, to nie wszystkie nowe nabytki w naszym zespole, ale opiszę je przy innej okazji.

Żart na Koniec (Oczywiście O Klarnecie!)

Zmęczony klarnecista wraca po próbie do domu, gdzie żona próbuje położyć dziecko spać.

— Słuchaj! On nadal nie może zasnąć! Może Ty spróbowałbyś go uśpić? — Dobrze... O! Mam pomysł! Zagram mu kołysankę na klarnecie! — Wiesz, — mówi żona z rezygnacją — może spróbuj najpierw po dobroci...? 🤣

Wasz kronikarz, Arek.